วิสาหกิจชุมชนบ้านซ่าน
จาก SSM Wiki
|
ค้นหาบทความตามหมวดหมู่ |
ค้นหาบทความร้านสมาชิก |
โครงการสนับสนุนอุตสาหกรรมชนบท
- นายคมกริช บุญมั่น โทร. 0-8188-2517
เนื้อหา |
อุตสาหกรรมเย็บตู้พลาสติก “บ้านซ่าน”
- บ้านซ่านเป็นหมู่บ้านหนึ่งที่อยู่ในจังหวัดสุโขทัย เส้นทางเข้าสู่หมู่บ้านสะดวกปลอดภัย ทัศนียภาพเป็นทุ่งนาสีเขียวสลับกับวิถีชาวบ้าน จากที่ผ่านมาชาวบ้าน มีอาชีพเกษตรกรรมที่สามารถเปลี่ยนแปลง วิถีชีวิตชาวบ้าน คนหนุ่มสาวเข้าสู่เมืองใหญ่ทิ้งให้ผู้เฒ่าผู้แก่อยู่ตามลำพังและในช่วง 2-3 ปี ที่ผ่านมา มีปัญหาเศรษฐกิจ ทำให้ลูกหลานในเมืองหลวงกลับเข้าสู่บ้านเกิด
จุดกำเนิดการสร้างงานจากคนในท้องถิ่น
- จากประสบการณ์การทำงานในเมืองหลวงผันมาเป็นหนทางสร้างอาชีพให้แก่บ้านเกิด นายคมกริช บุญมั่น ผู้ริเริ่มอาชีพนี้ขึ้น กล่าวว่า “หลังจากเรียนจบ ผมเข้ากรุงเทพทำงานเป็นมนุษย์เงินเดือนคนหนึ่ง แต่ด้วยสภาพเศรษฐกิจและค่าครองชีพ ทำให้เงินเดือนที่ได้รับไม่พอใช้จ่าย จึงหันไปหาอาชีพเสริม เริ่มจากให้ภรรยาออกจากงานและหันมาเย็บตู้พลาสติกของบริษัท โอเชี่ยนเค. เฟอร์นิเทรด จำกัด ซึ่งมีผู้รับมาให้เย็บก่อน โดยผ่านตัวแทนมาอีกทอดหนึ่ง ตอนหลังมีปัญหาว่า ค้าตัวแทนมาส่งงานให้ไม่ทันจะทำให้ภรรยาผม ว่างงานและไม่มีรายได้ในวันนั้นๆ ทำให้ผมต้องใช้เวลาหลังเลิกงานติดต่อตัวแทน เพื่อไปรับงานมาทำเอง ผมเล็งเห็นว่าในอนาคต ถ้าเย็บตู้พลาสติกทั้ง 2 คน รายได้น่าจะดีกว่าเงินเดือนที่ได้รับอยู่ ผมจึงติดต่อกับบริษัทเพื่อขอรับงานมาทำเอง โดยผมเริ่มหัดเย็บตู้เสื้อผ้าพลาสติกกับภรรยา ก่อนที่บ้านซึ่งเช่าอยู่ในกรุงทพ และชักชวนเพื่อนบ้านซึ่งมาจากหมู่บ้านเดียวกัน ให้มาหัดเย็บจนชำนาญ หลังจากทำเป็นงานหลักและมีรายได้อยู่ตัวแล้ว ผมและเพื่อนบ้านคิดว่า ถ้ารับงานกลับไปเย็บที่บ้านเกิด ซึ่งมีค่าครองชีพต่ำกว่าในกรุงเทพ ทั้งยังประหยัดเรื่องค่าเช่าบ้านอีกด้วย ผมได้เข้ามาปรึกษากับทางบริษัท โอเชี่ยน เค. เฟอร์นิเทรด จำกัด ซึ่งคุณคมสัน เหล่าศิลปเจริญ กรรมการผู้จัดการ ได้เล็งเห็นความสำคัญและอนุมัติให้ผมและทีมงานสามารถรับงานกลับไปทำที่จังหวัดสุโขทัยได้” โดยครั้งแรกมีสมาชิก 6-7 คนร่วมกันทำงาน ยังไม่มีโครงสร้างลุ่มที่ชัดเจน ปริมาณงานน้อย การทำการผลิตเป็นการทำตามความถนัด ต่อมาทางกลุ่มฯ ได้ประสานทางสำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดสุโขทัยมาดำเนินการสนับสนุนในระยะแรก
ศภ. 2 กสอ. รับช่วงโครงการจาก สอจ.สุโขทัย สนับสนุนโครงการขนาดใหญ่:สอช.
- จากจุดเริ่มต้นที่อุตสาหกรรมจังหวัดสุโขทัย ได้ดำเนินโครงการรับช่วงการผลิตและจัดอบรมในหลักสูตรตัดเย็บตู้ผ้าพลาสติก ให้กับกลุ่มอาชีพโดยในขณะนั้นมีสมาชิกที่เข้ารับการฝึกอบรม รวม 22 คน หลังจากการฝึกอบรม มีแนวโน้มที่ดีในการประกอบอาชีพนี้ สมาชิกกลุ่มนับวันจะเพิ่มขึ้นจนเกินกำลังที่นายคมกริชฯ จะบริหารกลุ่มได้ ศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรม ภาคที่ 2 จังหวัดพิษณุโลก จึงได้ ต่อยอดขยายงานการดำเนินงานของกลุ่มโดยเจ้าหน้าที่ฯได้สำรวจพื้นที่พบว่าทักษะฝีมือของสมาชิกยังไม่ดีเท่าที่ควร ประกอบกับการรวมตัวของกลุ่มยังขาดโครงสร้างพื้นฐานที่ดีเพียงพอกับจำนวนสมาชิกที่เพิ่มขึ้น ดังนั้น จึงได้ดำเนินการช่วยเหลือในการพัฒนากลุ่มอาชีพภายใต้โครงการสนับสนุนการพัฒนาอุตสาหกรรมชนบท (สอช.) ในรูปแบบ 3 ประสาน ระหว่างราษฏร ภาคเอกชน และภาครัฐ ซึ่งบริษัทโอเชี่ยน เค. เฟอร์นิเทรด จำกัด ให้การตอบรับและยินดีให้การสนับสนุน เนื่องจากสอดคล้องกับการขยายงานและแนวทางด้านการบริหารเพื่อต้องการให้พื้นที่ชนบทเป็นหน่วยผลิตของบริษัทได้ โดยศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรม ภาคที่ 2 จังหวัดพิษณุโลก ได้ประชุมจัดตั้งกลุ่มจักการฝึกอบรมและศึกษาดูงานให้กับกลุ่มและมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการการออม เพื่อมีเงินทุนของกลุ่ม สมาชิกเพิ่มขึ้น และอัตราของเสียลดลง คุณภาพงานดีขึ้นอย่างต่อเนื่อง จากความสำเร็จดังกล่าวในขั้นต้น ศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรม ภาคที่ 2 จังหวัดพิษณุโลก ทราบดีว่า สมาชิกที่มีทักษะฝีมืออยู่ในเกณฑ์ดีมีอยู่มาก แต่ยังขาดเงินทุนในการจัดซื้อจักรอุตสาหกรรมเป็นของตนเอง ดังนั้นศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรมภาคที่ 2 จังหวัดพิษณุโลกเป็นหลัก ร่วมกับสำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดสุโขทัย ได้สนับสนุนเงินทุนให้กับสมาชิกกลุ่มเย็บตู้เสื้อผ้าจากพลาสติกกู้ยืมในอัตราดอกเบี้ยต่ำ เป็นจำนวนกว่า 200,000 บาท เพื่อกระตุ้นฐานการผลิตที่มีศักยภาพ
- ตู้เสื้อผ้าที่ทำการผลิตจาก กลุ่มเย็บตู้เสื้อผ้าพลาสติก ต.บ้านซ่าน อ.ศรีสำโรง จ.สุโขทัย นับว่าเป็นสินค้าที่เป็นที่นิยมของนานาประเทศ ทั้งทวีปยุโรป เอเชีย และในประเทศไทย ตามห้างสรรพสินค้าชั้นนำ จุดขายที่สำคัญของตู้เสื้อผ้า คือ ราคาถูกเมื่อเปรียบเทียบคุณภาพและอายุการใช้งาน และสะดวกในการเคลื่อนย้าย
สมาชิกมีรายได้เพิ่ม สามัคคีร่วมออมทรัพย์ ลดความแออัดในเมืองหลวง
- นางอนุรักษ์ บุญมั่น รองประธานกลุ่ม เล่าว่า “มีอาชีพเป็นช่างเย็บมาแต่แรก ที่ผ่านมาทำงานในโรงงานที่กรุงเทพ เป็นช่างเย็บผ้า แต่มีปัญหาเรื่องค่าครองชีพ จึงกลับบ้านเกิดหลังจากนั้นก็ติดต่อรับงานจากบริษัทโอเชี่ยน เค. มาทำที่บ้านจากคนที่ร่วมกันทำ 5-6 คน ต่อมามีสมาชิกเข้าร่วมกลุ่มมากขึ้น ศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรมภาคที่ 2 เข้ามาช่วยเหลือและจัดการฝึกอบรมอย่างเป็นทางการทั้งด้านการเย็บจักรอุตสาหกรรม และการซ่อมแซมจักรอุตสาหกรรม ทำให้มีรายได้เพิ่มขึ้น จึงต้องขอบคุณที่ศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรมภาคที่ 2 จังหวัดพิษณุโลกให้การช่วยเหลือ
- จากการสนับสนุนจาก ศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรมภาคที่ 2 จังหวัดพิษณุโลก ด้วยโครงการสนับสนุนการพัฒนาอุตสาหกรรมชนบท(สอช.) ประสบความสำเร็จเป็นที่น่าพอใจเพราะสมาชิกกลุ่มฯสามารถสร้างรายได้หลังจากฝึกอบรม ได้มากกว่าค่าครองชีพขั้นต่ำ 137 บาท ตามประกาศกระทรวงแรงงาน เรื่องอัตราค่าครองชีพขั้นต่ำ (ฉบับที่3) ข้อที่ 12 และสามารถยึดเป็นอาชีพหลักและอาชีพเสริม ยิ่งเปรียบเทียบกับการทำงานในกรุงเทพ สมาชิกยอมรับว่าดีกว่ามาก เพราะไม่ต้องแบกรับค่าใช้จ่ายที่เกินกำลัง และสามารถเลี้ยงชีพได้สะดวกกว่าอยู่กรุงเทพฯ
- เพื่อเป็นการให้กำลังใจในการทำงานบริษัทได้กำหนดทักษะฝีมือของสมาชิกในกลุ่มเป็น 4 ระดับ คือ ระดับ A ผู้มีทักษะและความชำนาญดีเยี่ยม ระดับ B มีความชำนาญแต่ต้องได้รับการฝึกอบรมด้านทักษะ ระดับC คุณภาพเข้าเกณฑ์มาตราฐานแต่ปริมาณงานน้อยและระดับ D ผู้กำลังฝึกหัด
- นางบุญเตือน สำสีปั้น เล่าว่า “เข้าร่วมสมาชิกในรุ่นที่ 3 ครั้งแรกที่เข้ากลุ่มฯใหม่ๆ งานเย็บแย่มาก ไม่เรียบร้อย แต่หลังจากที่ได้ฝึกอบรมด้านการเย็บตู้กับศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรมภาคที่ 2 จังหวัดพิษณุโลกการเย็บก็เริ่มพัฒนามากขึ้น” ในด้านการเสริมสร้างความเข้มแข็งกลุ่ม ศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรมภาคที่ 2 จังหวัดพิษณุโลก ได้นำสมาชิกศึกษาดูงานกลุ่มอาชีพในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ โดยมี นายวุฒิชัย โหวธีระกุล เป็นวิทยากรกระบวนการระดมความคิดจากการศึกษาดูงาน เพื่อให้กลุ่มได้เปรียบเทียบและแลกเปลี่ยนประสบการณ์ในการบริหารจัดการกลุ่มกับกลุ่มอาชีพอื่น เป็นการแสวงหาวิธีการที่ดีในการบริหารจัดการกลุ่ม ซึ่งกลุ่มยอมรับว่า พื้นฐานความมั่นคงของกลุ่ม เริ่มจากความสามัคคี การมีส่วนร่วมของสมาชิกทุกคน และเสริมความเข้มแข็งด้วยเงินทุนของกลุ่ม ดังนั้นกลุ่มจึงตกลงที่จะเก็บเงินออมโดยมีเงินออมประเดิมเฉลี่ยคนละ 829 บาท เงินออมทรัพย์ที่เรียกเก็บจากสมาชิกทุกเดือน ๆละ 20 บาท และเงินหุ้น ซึ่งสมาชิกลงหุ้นร่วมกันหุ้นละ 100 บาท ได้ไม่เกิน 10 หุ้น/คน ทั้งนี้ในส่วนของเงินออมทรัพย์ สมาชิกสามารถกู้ได้ คิดร้อยละ 20 บาทต่อปี โดยเมื่อกู้ยืมจากสมาชิก ไม่ว่าจะเป็นเงินออมกลุ่มฯ/เงินออมทรัพย์ ต้องได้รับความเห็นชอบจากคณะกรรมการด้วย นายคมกริช บุญมั่น ที่ปรึกษากลุ่มฯ เล่าว่า “การออมทรัพย์ฯเกิดขึ้นจากความสามัคคีของสมาชิก คาดว่า อนาคตเงินกลุ่มฯต่างๆ เหล่านี้ จะเป็นสวัสดิการตอบแทนสมาชิกและช่วยเหลือในยามเดือดร้อนได้ต่อไป”
โตแล้วแตก แตกแล้วโต
- จากกลุ่มงานเล็กๆ ที่บ้านนายคมกริช บุญมั่น ได้ขยายออกสู่หมู่บ้าน หลายๆ หมู่บ้านมุ่งขยายไปสู่ตำบล และไกลออกไปสู่อีกหลายตำบล หลายจุดเติบโตขึ้นจากสมาชิกในครอบครัวที่เข้ามาช่วยงานเล็กๆน้อยๆจนสามารถทำจนเกิดความชำนาญและลงทุนซื้อจักร เป็นการเพิ่มสมาชิกกลุ่มฯ จากการเจริญเติบโตอย่างต่อเนื่องดังกล่าวเป็นเหตุให้บริษัทต้องเตรียมแผนการขยายงานของหน่วยผลิตแห่งนี้ และอาจเป็นไปได้ที่จะพัฒนาให้พื้นที่นี้เป็นฐานการผลิตตู้เสื้อผ้าสำเร็จรูปทั้งหมดของบริษัท
แนวโน้มอนาคตกลุ่มฯ สู่รูปแบบโรงงานฯ
- ขณะนี้กลุ่มเย็บตู้เสื้อผ้าพลาสติกนับว่ามีศักยภาพในการผลิตที่ดีของบริษัทฯ จากปริมาณงานกับรายได้และจำนวนสมาชิกเครือข่ายที่เพิ่มขึ้น รวมถึงความสามัคคีของสมาชิกคาดว่าอนาคตข้างหน้ากลุ่มฯ อาจมีแนวโน้มที่จะเปลี่ยนแปลงไปในทิศทางที่ดีขึ้น จากการพูดคุยกับที่ปรึกษากลุ่ม นายคมกริช บุญมั่น ได้กล่าวว่า ผมพอใจกับรายได้สมาชิกและปริมาณงานที่ได้รับอยู่อนาคตข้างหน้าถ้าบริษัท และภาครัฐ สนับสนุน ก็ต้องการให้กลุ่มกลายเป็นโรงงานอุตสาหกรรมกับผิดชอบ เขตภาคเหนือ ตอนล่าง ถ้าเป็นไปได้คาดว่าสมาชิกจะเพิ่มขึ้นเป็นจำนวนมากและรายได้ก็จะเพิ่มตามมา
- นายคมสัน เหล่าศิลปเจริญ กรรมการผู้จัดการ บริษัทโอเชี่ยน เค. เฟอร์นิเทรด จำกัด กล่าวว่า “ผมรู้สึกภูมิใจที่อุตสาหกรรมขนาดย่อมของบริษัท สามารถเป็นส่วนหนึ่งในการช่วยสร้างรายได้ให้กับชุมชน และต้องขอชื่นชมชาวบ้านที่พัฒนาฝีมือได้ดี เพราะงานของบริษัทฯ เน้นการส่งออกเป็นส่วนใหญ่ ถ้าสินค้าได้รับการตอบรับที่ดีจากลูกค้าบริษัทฯ ก็จะมีงานส่งให้กับชุมชนได้อย่างต่อเนื่อง ขอขอบคุณศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรมภาคที่ 2 จังหวัดพิษณุโลก ด้วยนะครับ ที่เห็นความสำคัญของการสร้างงานในชนบท ทำให้ชาวบ้านสามารถหารายได้ในบ้านเกิดของตนเองได้โดยไม่ต้องเข้ามาดิ้นรนในเมือง บริษัทฯยินดี ให้การสนับสนุนครับ

